الف) منطقه بندي کاربري
در منطقه بندي کاربري شهر به بخش هاي متفاوت براي بهره برداري خاص تقسیم می شود . بخش ها عمدتاً در چهار قسمت و زیر بخش به شرح زیرتقسیم می شوند .
1- بخش مسکونی
2- بخش تجاري
3- بخش صنعتی
4- بخش اوقات فراغت
درصد معمولی اشغال هر بخش در یک شهر به شرح زیر است :
1-بخش مسکونی 40 تا 50 درصد
2- بخش تجاري 2 تا 5 درصد
3-بخش صنعتی 2 تا 25 درصد
4- بخش اوقات فراغت بقیه
اکنون به شرح هر یک از موارد بالا پرداخته می شود .
مزایاي منطقه بندي کاربري
مزایاي منطقه بندي کاربري به شرح زیر است :
1- هر بخش بهترین زمین را براي استفاده و ذخیره مهیا می نماید ، در مقابل مکان بخش صنایع
2- منطقه بندي کاربري قادر است انتخاب محل هایی براي نیازهاي متنوع جامعه همانند مدارس ، پارك ها ، زمین بازي ، بیمارستان ، دانشکده و غیره را تهیه نماید .
3-منطقه بندي کاربري قادر است به دقت پیشرفت اندازه ي مورد نیاز تسهیلات حمل و نقل و دیگر نیازهاي عمومی را معین نماید .
ب) منطقه بندي تراکمی
در منطقه بندي تراکمی تراکم جمعیت در نواحی مسکونی به وسیله ي نظم و قانون کنترل میشود . درواقع شواهد عملی براي محدودیت تعداد افراد براي اشغال هر واحد مسکونی وجود ندارد از این رو اندازه هاي غیر مستقیم زیر بریا منطقه بندي تراکمی مؤثر خواهد بود
1- جلو ، پهلو و بالا از مرزها مشخص می شود
2- حداکثر ارتفاع ساختمان مشخص می شود .
3- حداقل اندازه اختصاصی براي هر واحد مسکونی مشخص می شود.
4- اندازه ي هر واحد مسکونی براي هر ناحیه محدود مشخص می شود
5- میزان کل محل ناحیه براي ساختن آپارتمان ها ي بلند مرتبه معین می شود .
مزایاي منطقه بندي تراکمی
مزایاي منطقه بندي تراکمی به شرح زیر است :
1- معمولاً منطه بندي تراکمی موجب ارائه طرح هاي مناسب ، طراحی هاي انواع از خدمات و مطبوعیت هاي عمومی می گردد .
2- منطقه بندي تراکمی موجب ارائه روشنایی ، تهویه و سلامتی براي ساکنین می گردد .
3- منطقه بندي تراکمی باعث کاهش شلوغی می گردد .
4- در منطقه بندي تراکمی ارزش زمین پایدار خواهد بود .
ج) منطقه بندي ارتفاعی
اهداف منطقه بندي ارتفاعی کنترل ارتفاع ساختمان ها را با دو عامل زیر مورد ملاحظه قرار می دهد :
1- حجم یا مجموعه هاي مکعبی ساختمان ها
2- عرض خیابان ها و فضاهاي باز از نقطه نظر روشنایی و تهویه در واقع در منطقه بندي ارتفاعی عواملی مانند زمین ، ارتفاع و تعداد واحدهاي مسکونی کنترل می شوند
مزایاي منطقه بندي ارتفاعی
مزایاي منطقه بندي ارتفاع به شرح زیر می توان برشمرد :
1- منطقه بندي ارتفاعی توسعه نواحی تجاري مرکزي شهرها را کنترل می کند بنابراین این نوع منطقه بندي در حل مسائل و مشکلاتی همانند تمرکز سنگین و ترافیک کمک می نماید .
2- در منطقه بندي ارتفاعی اگر ساختمان ها با ارتفاع یکسان روي خیابان هاي مهم یا جاده ها احداث شوند زیبایی خاصی به وجود می آید.
3- منطقه بندي ارتفاعی از انحصار زیاد نور و تهویه به وسیله ي بعضی از ساختمان ها جلوگیري می کند .
با تشكر از دكتر حبيبي و دكتر ايراندوست اساتيد محترم دانشگاه كردستان